Index SUPERTIP: ONZE HUIFKARTOCHTEN Rondleidingen Poldermuseum Agenda Linken Getijden Horeca

Voor rondleidingen contacteer: Werner Bril. Gsm: +32 (0) 4 77 55 41 48.


U heeft vragen, wenst ons te boeken?

E-mail ons hier

"KRONINGSFEESTEN 2016 TE TONGEREN"


Deze Kroningsfeesten hebben slechts alle 7 jaar plaats.

In 2013 zijn de Tongenaren begonnen met de voorbereiding van de achttiende Kroningsfeesten. 3.000 Tongenaren hebben tijdens de Kroningsweek viermaal een Kroningsprocessie gevormd en evenveel keren een avondspel opgevoerd op de Grote Markt. In beide manifestaties wordt het leven van Maria en Christus uitgebeeld. De 18 groepsleidingen staan in voor de deelnemers, de kleding, de muziek, de wagens en de choreografie. De groep ĎHet Biddend Volkí draagt de grote schat van relieken met zich mee. Deze groep verwijst naar het ontstaan van de Kroningsfeesten, als Heiligdomsvaart.

Het hoogtepunt van de Kroningsfeesten 2016 vond plaats in de week van 3 tot en met 10 juli 2016. Dan trok de Kroningsprocessie viermaal door de Tongerse straten. Op deze vier dagen was er om 22.30 uur een avondspel op de Grote Markt. Aan de hand van teksten uit het evangelie, ondersteund door een enorme licht- en klankinstallatie, werd met het avondspel de processie op een groot podium uitgevoerd. Dit gebeuren in de schaduw van de basiliek en geflankeerd door het stadhuis en Ambiorix was voor de duizenden bezoekers telkens dť apotheose van hun Kroningsdag. De Kroningsprocessie en het Kroningsavondspel konden gratis bijgewoond worden. De grootste processie van BelgiŽ, erkend als immaterieel cultureel erfgoed, is uitgegroeid tot een gebeurtenis die tot ver buiten onze landsgrenzen bekendheid heeft verworven. In 2009 hebben we meerdere honderdduizenden bezoekers mogen verwelkomen.

ONZE LIEVE VROUW "OORZAAK ONZER BLIJDSCHAP"

Als oudste Maria-oord ten noorden van de Alpen werden in Tongeren (Belgisch Limburg) reeds in de middeleeuwen heiligdomsvaarten georganiseerd. Toen in 1890 het miraculeuze beeld van Onze-Lieve-Vrouw "Oorzaak Onzer Blijdschap" gekroond werd door Mgr. Doutreloux, besloot de Tongerse bevolking de heiligdomsvaarten uit te bouwen tot zevenjaarlijkse Kroningsfeesten. Deze traditie wordt tot op de dag van vandaag in ere gehouden. In 2011 werden de Kroningsfeesten door de Vlaamse overheid erkent als Immaterieel Cultureel Erfgoed In de week van 3 tot en met 10 juli 2016 werden de Kroningsfeesten voor de achttiende maal georganiseerd. In een processie en een avondspel, waaraan meer dan drieduizend Tongenaren deelnemen, maar ook in pontificale missen, concerten en een prachtige straatversiering drukt Tongeren zijn verering uit voor Onze-Lieve-Vrouw "Oorzaak-Onzer-Blijdschap". De volgende editie van de kroningsfeesten zal plaatsvinden in 2023.


GESCHIEDENIS PAUSELIJKE KRONING

Vanaf de 14de eeuw werden om de zeven jaar de relieken, vanaf de woensdag na het feest van Onze-Lieve-Vrouw -bezoeking op 2 juli gedurende 16 dagen getoond aan de pelgrims die op heiligdomsvaart kwamen. De laatste heiligdomsvaart had plaats in 1790, want de Fransen lieten nadien geen reliekentoning meer toe. Op 20 mei 1889 richtte de Bisschop van Luik een schriftelijk verzoek aan Paus Leo XIII voor een canonieke kroning. (Een pauselijke kroning is een katholieke kroningsritus toegekend aan een genadebeeld. (Een genadebeeld is in de Katholieke en Oosters-orthodoxe Kerk een afbeelding waaraan een bijzondere devotie verbonden is. Vaak, maar niet altijd gaat het om een beeld van Maria. Soms zijn er bij een dergelijke beeltenis wonderen gebeurd. In dat geval wordt er van een mirakelbeeld gesproken) Slechts weinig devotiebeelden worden in opdracht van de paus gekroond. Voor een bedevaartsoord is dit de hoogste erkenning die mogelijk is). Bij pauselijke bul van 10 september 1889 ging de Paus op het verzoek in en vertrouwde de plechtige kroning toe aan Mgr. Doutreloux. De kroning had plaats op zondag 31 augustus 1890. De Tongenaren hadden er werk van gemaakt. De straten waren prachtig versierd. Met het ingezamelde geld hadden ze twee prachtige kronen laten vervaardigen. Na de mis werd het beeld van Onze-Lieve-Vrouw door priesters naar buiten gedragen en onder het zingen van het Magnificat op een verhoog geplaatst, dat op de grote markt was opgetrokken. Onder een gewijde stilte plaatste Monseigneur Doutreloux de kleine kroon op het hoofd van het kindje Jezus en de grote op het hoofd van Maria. Na deze plechtigheid trok voor de eerste maal de kroningsprocessie langs de versierde straten en pleinen van de stad. Alzo ontstonden de Kroningsfeesten. De Tongenaren vonden hierin een gelegenheid om terug aan te knopen bij de vroegere Heiligdomsvaarten die om de zeven jaar plaatsvonden.

Genadebeelden in BelgiŽ:

1- Onze Lieve Vrouw van Halle
2- Onze Lieve Vrouw van Scherpenheuvel
3- Onze Lieve Vrouw van Gaverland
4- Onze Lieve Vrouw van Groeninge


1.Bronnen: http://www.tongeren.be/Nieuwsberichten/Nieuwsberichten_2016/Kroningsfeesten_3_5_8_10_juli_2016

2.Wikipedia meerdere paginaís


GESCHIEDENIS VAN TONGEREN (1)

Tongeren, in het frans: Tongres, is een stad en gemeente in het zuiden van de Belgische provincie Limburg en de hoofdplaats van zowel een bestuurlijk als een gerechtelijk arrondissement. Anno 2016 telt de gemeente 30.720 inwoners op een oppervlakte van 87,56 km≤ en is daarmee naar inwonerstal de negende gemeente van Limburg en de 75e gemeente van BelgiŽ. De stadskern telt zoín 17.000 inwoners, de overige bevolking woont verspreid over de 16 deelgemeenten die aangehecht werden tijdens de fusiegolven van 1972 en 1977. Door de aanwezigheid van verschillende onderwijs- en zorginstellingen is de stad een regionaal centrum voor Zuidoost-Limburg. Het is tevens een belangrijke gerechtelijke stad voor de provincie aangezien het Limburgse hof van assisen in Tongeren gevestigd is.

Vanaf 15 v.Chr. ontwikkelde Tongeren zich als een Gallo-Romeinse burgernederzetting. In de daaropvolgende eeuwen speelde de stad een belangrijke rol in de geschiedenis van de Lage Landen. Zo verkreeg Tongeren in de tweede eeuw marktrechten en werd de stad in de vierde eeuw de zetel van het eerste bisdom van de Lage Landen. In de middeleeuwen en de Vroegmoderne Tijd was de stad een van de 23 Goede Steden van het Prinsbisdom Luik. Vanaf de tweede helft van 20e eeuw begon men met de uitbouw van Tongeren als handelscentrum en toeristische trekpleister. Als "oudste stad van BelgiŽĒ gebruikt Tongeren zijn Romeinse verleden dan ook als een toeristische troef.

De plaatsnaam Tongeren is terug te voeren op het Latijnse Atuatuca Tungrorum en zou zoveel betekenen als "vesting van de Tungri". De aanwezigheid van het element Atuatuca heeft lange tijd doen vermoeden dat Tongeren kon worden vereenzelvigd met Atuatuca, de vesting van de Eburonen waar Julius Caesar in 54 v.Chr. anderhalf Romeins legioen voor de winter liet inkwartieren. Aangezien er in en rond Tongeren geen vondsten zijn gedaan die dateren van voor 30 v.Chr., werd duidelijk dat de vesting van de Eburonen elders gezocht moest worden. In juni 2012, na vier jaar onderzoek, lokaliseerde een team van onderzoekers verbonden aan de VU Amsterdam en de KU Leuven het Atuatuca van de Eburonen in de buurt van Thuin. Deze ontdekking zou de idee ondersteunen dat Atuatuca geen eigennaam zou zijn; zo beschreef Caesar Atuatuca als: Id castelli nomen est, dat dan "Dit is de benaming voor een fort" betekent. Anderzijds meent de oudheidkundige Jona Lendering dat dit een naamsverwarring betreft en dat het Romeinse kamp gezocht moet worden bij Caestert. Het element Tungrorum is de genitiefvorm van Tungri. Deze stam werd aan het eind van de 1e eeuw beschreven in Tacitus' De origine et situ Germanorum. Als men over de Tungri spreekt, dan bedoelt men zowel de Germaanse stammen die van over de Rijn kwamen, als de inheemse stammen die de represaille van Caesar overleefden. De betekenis van Tungri is nog niet precies achterhaald, waardoor de verschillende verklaringen die de ronde doen slechts hypothetisch zijn. Een mogelijke verklaring wordt gezocht in het Keltische tung dat "eed" betekent. Tungri zou dan "eedgenoten" betekenen en verwijzen naar de heterogene samenstelling van de stam. Een andere verklaring wordt gezocht bij het Oergermaanse *tangijan dat "samendrukken" betekent. Tungri zou dan verwijzen naar het verbond dat de verschillende stammen zijn aangegaan.

Tongeren ontwikkelde zich van een Romeins legerkamp tot een Gallo-Romeinse nederzetting. Voordat de Romeinen er in de 1e eeuw v.Chr. binnenvielen, werd het gebied rond deze stad bewoond door de Eburonen. Nadat deze stam bijna helemaal was uitgeroeid door de Romeinen kregen de Tungri de toestemming zich in deze streek te vestigen. Tijdens de Romeinse aanwezigheid groeide Tongeren uit tot een belangrijke stad, zo verwierf Atuatuca Tungrorum de status van municipium en werd de stad zelfs de hoofdplaats van een civitas. De sporen uit de Romeinse tijd beslaan een aaneengesloten terrein van ongeveer twee vierkante kilometer. Ze vormen daarmee het grootste aaneengesloten archeologisch complex van de Lage Landen.

In het begin van de 4e eeuw begon de kerstening van de Lage Landen. Een belangrijk figuur in deze tijd was Maternus, volgens de overlevering medeoprichter van het bisdom Tongeren. De bekendste bisschop van Tongeren was Servatius, die in Maastricht ligt begraven. Wanneer de bisschopszetel definitief werd overgebracht naar Maastricht, is niet bekend; in elk geval vůůr het begin van de 6e eeuw. Na de val van het West-Romeinse Rijk boette de stad aan belang in. Onder de Merovingen en Karolingen speelde Tongeren een onbeduidende rol.

Pas vanaf de 11e eeuw kende de stad weer een periode van economische heropleving dankzij haar centrale ligging in het Prinsbisdom Luik. Op bestuurlijk vlak werden Tongeren en de omliggende plaatsen in de 12e eeuw benoemd tot een stadsvrijheid. Dit verschafte de stad een zekere vorm van autonomie. Na de Vrede van Fexhe in 1316 kreeg Tongeren als Goede Stad meer vrijheden en meer inspraak in het eigen bestuur. Hoewel Tongeren deel uitmaakte van het neutrale Prinsbisdom Luik, bleef de stad niet gevrijwaard van plunderingen en belegeringen. Na een lange periode van onrusten brak in de 17e eeuw een periode van rust en bloei aan, maar die werd in 1677 abrupt onderbroken toen Franse troepen de stadsomwalling opbliezen en brand stichtten in de binnenstad.

Ook in de 18e eeuw bleven verschillende legers Tongeren aanvallen. Tijdens de Spaanse en Oostenrijkse successieoorlogen werd er desondanks weinig schade aangericht en bleef men werken aan de heropbouw van de stad. Het einde van de 18e eeuw bracht grote veranderingen met zich mee voor Tongeren. De Nederlanden werden ingelijfd door Frankrijk en op bestuurlijk vlak werd de stad onderdeel van het departement Beneden-Maas. Voor het eerst in 1000 jaar was Tongeren niet meer verbonden met Luik. In 1815 werd de stad onderdeel van het Koninkrijk der Nederlanden en in 1830 werd Tongeren uiteindelijk een Belgische stad. Bij de splitsing van Limburg in 1839 werd Tongeren de hoofdplaats van een gerechtelijk en bestuurlijk arrondissement.

In 1914 brak de Eerste Wereldoorlog uit en op 9 augustus 1914 werd de stad bezet door de Duitse troepen. De gevolgen van deze oorlog bleven echter beperkt tot materiŽle schade aan een tiental huizen en twaalf burgerslachtoffers. Op 24 november 1918 werd Tongeren bevrijd door de Belgische troepen. Op 10 mei 1940, bij het begin van de Tweede Wereldoorlog, werden het station en de omliggende wijken gebombardeerd door Duitse vliegtuigen en werd er met scherp geschoten op een volle pendeltrein naar Luik. Op 8 september 1944 bereikten de geallieerden de stad en was Tongeren bevrijd. In de naweeŽn van de bezetting vielen in december 1944 nog enkele V-bommen rond Tongeren. Vanaf de jaren 50 en 60 van de 20e eeuw werden nieuwe woonwijken buiten het stadscentrum aangelegd en veranderde Tongeren in een stad van diensten, zorg- en onderwijsinstellingen.



GESCHIEDENIS VAN TONGEREN (2)

Ambiorix

Ambiorix was ten tijde van Julius Caesars verovering van GalliŽ samen met Catuvolcus koning van de Gallische stam de Eburonen, die in een gebied in het tegenwoordige Nederland[1] leefden. Hij werd vanaf de 19e eeuw een Belgische historische held vanwege zijn verzet tegen de Romeinse bezetters, zoals beschreven staat in Caesars Commentarii de bello Gallico. De naam Ambiorix betekent Rijke koning.

Voorgeschiedenis

Toen in 57 v.Chr. Julius Caesar GalliŽ veroverde vielen zijn troepen ook Belgica binnen. (Het gebied bestreek ongeveer het huidige BelgiŽ en een stuk van Nederland tot aan de Rijn). Belgica werd toen bewoond door verschillende stammen die regelmatig oorlog tegen elkaar voerden. De stam der Eburonen werd geregeerd door Ambiorix en Catuvolcus, die de macht deelden als koning. In 54 v.Chr. moest Caesar zijn troepen dringend opnieuw van bevoorrading voorzien en verplichtte hij de bevolking van de streken die hij en zijn troepen veroverden een deel van hun oogst aan zijn leger af te staan. Omdat de oogst dat jaar te mager was geweest waren de Eburonen hiertoe niet bereid. Caesar liet daarop zijn soldaten kampen bouwen nabij de dorpen en gaf de kampleiders elk de opdracht het bestuur over de plaatselijke stammen over te nemen en zo de noodzakelijke voedselvoorraden in beslag te nemen. Ambiorix en zijn Eburonen waren echter niet van plan zich hierbij zomaar neer te leggen. Alhoewel Caesar Ambiorix had vrijgesteld van de betalingen, sloot Ambiorix zich in de winter van 54 v.Chr. aan bij Catuvolcus om een opstand te leiden tegen de plaatselijke Romeinse troepen.

De Opstand

Op een dag vielen Ambiorix en enkele van zijn mannen een groepje Romeinen aan die buiten hun kamp in de buurt van de Keutenberg hout waren gaan sprokkelen en moordden het merendeel van hen uit. De overlevende legionairs vluchtten terug naar hun kamp waarna Ambiorix de achtervolging inzette. Omdat de overmacht echter te groot bleek, besloot hij het kamp niet aan te vallen maar met de Romeinen te praten. De Eburonenkoning legde uit dat hij geen problemen had met hen en zelfs blij was met hun komst omdat zijn stam zo geen last had van andere stammen in de streek. Hij waarschuwde de kampleiders, Sabinus en Cotta echter dat deze stammen wel van plan waren hen aan te vallen en zelfs hulp zouden krijgen van hordes Germaanse stammen die de Rijn zouden oversteken. Hij raadde hun aan om naar een ander kamp te trekken om zich bij de groep soldaten die daar gelegerd waren aan te sluiten. Op die manier zouden ze sterker staan. Hij beloofde hen ook dat hij hen bij hun uittocht met rust zou laten. Sabinus en Cotta vergaderden de ganse nacht over wat ze zouden doen. Sabinus vertrouwde Ambiorix en achtte het beter om te vertrekken, terwijl Cotta liever in het kamp bleef en de aanval afwachtte. Ze raakten het maar niet eens en op zeker moment zou Sabinus met zijn vuist op tafel hebben geslagen en besloten hebben dat ze in het kamp zouden blijven, maar dat het niet zijn schuld zou zijn als ze daardoor allemaal de dood zouden vinden. Toch was niemand in het kamp er gerust op en besloten ze 's anderendaags toch te vertrekken. De twee dichtstbijzijnde Romeinse legioenplaatsen lagen enerzijds achter heuvelachtig terrein en anderzijds achter een vlakte langs een vallei. Sabinus en Cotta besloten uit praktische overwegingen de laatste weg te volgen. Terwijl ze de vallei beneden doortrokken vielen Ambiorix en zijn manschappen hen van boven in de heuvels aan en moordden alle Romeinse militairen tot de laatste man uit. De huidige Keutenberg gelegen bij Schin op Geul is nadien genoemd naar de legerleider Cotta, die dus ook gesneuveld is in die slag.

Caesars wraak

Toen Rome en de Senaat weet kregen van deze nederlaag, zwoer Caesar alle stammen van de Belgae uit te roeien. Het was voor de Romeinen belangrijk dat de andere bezette landen van het Romeinse Rijk getoond zou worden dat het almachtige Romeinse leger niet zo makkelijk te verslaan was als het leek. Per slot van rekening was nu een volledig Romeins legioen en 5 cohort, dat is alles tezamen zo'n 7200 soldaten, door 1 stam volledig in de pan gehakt. Ambiorix verenigde terzelfder tijd in 53 v.Chr. alle andere Belgische stammen om zich collectief tegen de Romeinen te verzetten. Na zijn overwinning voegde Ambiorix' leger zich bij de Nervische strijdmacht en belegerde Cicero's winterkamp[3]. De strijd duurde een aantal jaar, maar tegen de negen legioenen van ongeveer 50.000 getrainde soldaten die Caesar naar Belgica stuurde waren de Belgen niet opgewassen. De stammen werden afgeslacht of verdreven en hun akkers platgebrand. Ook de Eburonen waren vanaf dat moment geschiedenis. Ambiorix wist echter samen met enkele van zijn manschappen de Rijn over te steken waarna hij spoorloos verdween.

Nalatenschap

Caesar schreef over Ambiorix in het verslag over zijn veldslagen tegen de GalliŽrs: "De Bello Gallico". In die tekst schreef hij ook de beroemde woorden: De Belgae zijn de dappersten aller GalliŽrs ("...Horum omnium fortissimi sunt Belgae..."). Deze zin werd na de onafhankelijkheid van BelgiŽ in 1830 vaak op anachronistische wijze geciteerd als De Belgen zijn de dappersten aller GalliŽrs. Caesar bedoelde onder de verzamelnaam Belgae de stammen die in het toenmalige Belgica leefden, terwijl BelgiŽ als staat toen vanzelfsprekend nog niet bestond. Ambiorix werd tot in de 19e eeuw vergeten. Toen BelgiŽ in 1830 onafhankelijk werd, besloot de Belgische regering in het nationale verleden te spitten naar historische figuren die als nationale helden konden dienen. In Caesars verslag over de Gallische oorlogen ; "De Bello Gallico" vonden ze Ambiorix en zijn daden terug. De dichter Joannes Nolet de Brauwere van Steeland vestigde in 1841 met een lyrisch epos de aandacht op deze Ambiorix. Op 5 september 1866 werd een standbeeld van Ambiorix opgericht op de Grote Markt van Tongeren. Er is geen zekerheid of hij ooit in Tongeren geweest is. De verwijzing van Julius Caesar in "De Bello Gallico" naar Atuatuca als de plaats waar deze feiten zich afspeelden en de oorspronkelijke naam van Tongeren (Atuatuca Tungrorum) liet vermoeden dat het hier Tongeren betrof. Om deze reden nam het Tongers Oudheidkundig Genootschap in 1860 het initiatief voor het plaatsen van een Standbeeld van Ambiorix in deze stad. Ambiorix is tegenwoordig ťťn van de beroemdste figuren uit de (Keltische) geschiedenis van BelgiŽ. Veel bedrijven, cafťs en frituren hebben zich naar hem genoemd. Hij is ook in een aantal stripverhalen opgedoken. In album nr.130 van Jommeke; Het geheim van Ambiorix bijvoorbeeld. In de verhalen van Suske en Wiske blijkt Lambik een oud Belgisch stamhoofd als voorvader te hebben gehad, genaamd Lambiorix, tevens de naam van het stripalbum. En in De Krimson-crisis (1988) worden Ambiorix en zijn mannen samen met andere Vlaamse historische figuren met de teletijdmachine naar het heden geflitst om Suske en Wiske te helpen in hun strijd tegen Krimson. In Asterix en de Belgen besluiten Asterix, Obelix, Idefix en Abraracourcix naar Belgica te gaan omdat ze gehoord hebben dat Caesar "de Belgen" dapperder vindt dan hen, de GalliŽrs. Het Belgische stamhoofd dat ze daar ontmoeten, Vandendomme (in de originele versie "Gueuzelambix") lijkt zelfs wat op moderne voorstellingen van Ambiorix. In 2005 werd Ambiorix ťťn van de 111 genomineerden voor de titel De Grootste Belg. Hij eindigde in de Waalse versie op de vijftigste en in de Vlaamse op de vierde plaats. Het 350ste smaldeel van de Belgische luchtmacht heeft Ambiorix als mascotte.

Feit of fictie?

Niemand weet hoe Ambiorix er werkelijk uit zag. Zijn standbeeld in Tongeren is dan ook een romantische voorstelling van hoe hij er zou uit hebben kunnen zien. Men is zelfs niet zeker of hij wel echt bestaan heeft omdat Julius Caesars "De Bello Gallico" de enige authentieke bron is waarin zijn naam vermeld wordt en historici al hun documentatie uitsluitend hieruit hebben gehaald. (Net als al onze informatie over de Gallische oorlogen trouwens). Sommige historici hebben gesuggereerd dat Caesar Ambiorix misschien verzonnen zou hebben als excuus om de afslachting van zijn troepen in die streken te verantwoorden. Andere historici achten deze theorie hoogst onwaarschijnlijk en vragen zich af hoe die 7200 soldaten dan van de aardbodem zijn verdwenen. (De bezetting van Atuatuca bestond uit ťťn legioen en vijf cohorten. Een Romeins legioen bestond uit 10 cohorten van elk ongeveer 480 man, hieruit volgt dus dat in deze vallei een legermacht ter grootte van ongeveer 7200 manschappen werd gedood). Bovendien is het een open vraag hoe Caesar uit de nederlaag van zijn troepen een praktisch voordeel had kunnen halen door er een fictieve oorzaak rond te verzinnen. Een suggestie die sommige historici als reactie op deze kritiek hebben gegeven is dat Caesar hiermee kon pronken over hoe moeilijk het was de GalliŽrs te verslaan, waardoor zijn definitieve overwinning nog ongelofelijker zou lijken. De vraag of Ambiorix nu werkelijk bestaan heeft laaide in 2005 weer op toen hij genomineerd werd voor de titel van De Grootste Belg. Hoe dan ook, historici en fans van Belgische folklore gaan er over het algemeen van uit dat Ambiorix wel degelijk ooit geleefd heeft.


Externe links

1- W. SMITH, art. Orgetorix, in W. SMITH (ed.), A dictionary of Greek and Roman biography and mythology, I, Boston, 1867, p. 138-139.
2- LENDERING, art. Ambiorix, Livius.org, 2005.

Antieke bronnen

1- CAES., Commentarii Rerum in Galliae gestarum V 26-51, VI 29-43,
2- VIII 24. (pop. benaming: Commentarii de bello Gallico )
3- FLORUS, III 10.
4- LIV., Epit. 106.
5- CASS. DIO, XL 7-11.

Externe info linken toerisme:

www.galloromeinsmuseum.be/

Toerisme Tongeren

Tongeren vandaag



^ Naar boven      Website © Werner Bril.         Foto's © Werner Bril, 2005-2016 Alle rechtenvoorbehouden.   Gastenboek.